Tunka
urasa niya chikani ukjawa, pä tunka phisqhani uru aka lapaki phaxsina, Cuba marka mayjt’ayaña p’iqt’iri Fidel Castro tataxa, llä tunka tunka
maranïxasa, mä pacha markaparu jaltawayxatayna, jiwawayxatyna. Tata Raúl Castro sullkapawa, ukhama
tukusxatapa, uraqpacharu televisión
ukana yatiyaskäna.
Cuba markapana
turkakipstawi p’iqt’iri Fidel Castro
tataxa khaya 2006 marana usuntxasawa, markapa sarayaña jaytawayxatayna. Ukatsa
janirakiwa kunata usuntatätapsa yatiskataynati. Jiwirina amtaparjamaxa, jiwata
janchipaxa nina nakhantayatäxaniwa, siwa. Jichhüru 26 lapaki phaxsinwa
janchipxa chhaqhtayxapxani, ukhama sullkapaxa yatiyi.
Jupaxa
khaya 1959 marana guerrillero isinaka
uskuntasiwayasa uka Cuba markana Sierra Maestra qullunakaru
makatawayxatayna. Ukaruwa, dictador
ukana palla pallanakaparu jawsasa jupanakampi ch’axwatayna. Fidel Castro tataxa kawkiwa ch’axwiri
masinakapa wakicht’ayasitayna. Sunkhanakasa jilantatkama, ch’uxña isinakankamaki,
phusilasa ayt’asitkama, ukhamawa uka maraxa uka jach’a qulluna palla palanakaru
suyantapxatayna. Ukana Fulgencio Batista
dictador ukana palla pallanakaparu q’ala atipjanipxatayna, ukhamata Cuba marka qhispiwayxatayna.
Ukhama,
jani khiti yaqha anqäxa markanakana yanapat’ata atipjxasaxa, Rusia markampiwa mayachasitayna.
Ukhamatxa uraqpachana wali uñt’atäxataynawa. Yamasa ch’iqankiri pulitikunakasa,
ukhamaraki waranqa waranqa jaqinakawa jupatxa musparapxatayna ukhamaraki
jupaxa, Fidel Castro tataxa, uraqpachana wali uñt’ata, munata ukhamawa
tukuwayxatayna. Niya phisqha tunka marawa markapa askiru, yäparu irpxaruwätayna.
Ukjanakaxa aka uraqpachanxa, kupïxankirinakampi
ch’iqäxankirinakampi pulitikanxa uraqpacha apnaqirïtayna, niyapuniwa khaya 1962
marana, guerra fría ukana, uka pä
jach’a pulitika tantachawixa EEUU
markampi Rusia markampixa
ch’axwantapxatayna. (Qillqiri:
Felix Layme Pairumani)

















