Jichha taypi sata phaxsi 8 atuqu
urukipanxa, Aymara Yatichawi Ulaqa CEA
tantachawinkirinakaxa Aymara Aru Kamani Jach’a Utana ILCNA
irnaqirinakaru ukhamaraki aymara aru ch’amanchirinakaruwa katuqt’apxana. Uka
aruskiparuxa Universidad Aymara Tupaj Katari INIBOL Aymara,
Instituto de Cultura y Lengua Aymara-UNIBOL, Escuela de Gestión Pública
Plurinacional, Universidad Mayor de San Simón ukhamaraki walja jach’a
tantachawinach’amanchirinakawa ukankapxana.Uka aruskipañana taqituqita arunaka
qhanancht’asaxa mä yanapt’iri jisk’a qutu utt’ayawayapxana. Yanapt’iri
tuqunkirinakaxa aymara aru thakhincha (normalización), yatichaña
(enseñanza) ukhamaraki yatxataña (investigación) amtanaka akata qhiparuxa
juk’ampi ILCNA taypina taqpacha aymaramarkachirina askipataki
yanapt’apxani. Uka qutunkirinakaxa nayra maranakatpacha aymaru qillqt’asawa
markasaru ch’amanchaskapxana. Jichhata uksaruxa aymara aru thakhincha
(gramática) aymara aru pirwa (diccionario)
ukanaka aymara arutkama qillqt’asawa Bolivia markasaru
jach’anchañataki katuyapxani.
CEA tantachawixa Coordinadora Nacional de CEPOs ukaru
mayacht’asitawa, pasiri pataka maräkipanxa Aymara Yatichawi Ulaqa Walter
Gutierrez jilatawa sumpacha wakiskiri irptata ch’amanchatänwa. Ukhamaraki,
Aymara Aru Kamani Jach’a Utaxa IPELC ukaru mayacht’atarakiwa; uka taypinxa
kulaka Marta Gonzáles Cochi jupawa ch’amanchaña qalltaskaraki, ukhamäpanxa jupa
kullakaxa mä taykalantiwa ILCNA taypinxa mayni irnaqiri sullkawiri
irnaqirinakaruxa wakiskiri thakhi uñacht’ayasaxa irpxaruñapa.
Tukt’ayañataki. IPELC ukhamaraki ILCNA tantachawinakaxa
070, 1313, 269 jakhuni Kamachina phuqhasa utt’ayatawa. Maysatuqitxa ILCNA
tantachawixa RM 599/2011 uka kamachi phuqhayiritaki utt’ayatarakiwa. Arunakxata
amuyt’itirinakaxa ukhama utt’ayata tantachawinakaxa España markankiri RAE ukaru
uñtata arunaktuqita taqi jani walt’añanakxata wakiskiri amuyt’asa qhana
yanapt’iritakiwa. Ukhamäpanxa, aymara aruxa arsktana
kikpaki qillqaña amuyt’aña qhananchañaxa janisa ch’ikhinakana
amtapa amuyupakaspa ukhamakixaniwa, sasina qhananchirisa utjarakinwa.
Vitaliano Huanca Torrez
Chukiya, taypi sata, 2013












